Mënyra e të ushqyerit dhe mbipesha po paraqesin një sfidë të rëndësishme për shëndetin publik në Kosovë, ndërsa të dhënat nga Organizata Botërore e Shëndetësisë dhe studimet e kryera në vend tregojnë për përhapje të lartë të disa faktorëve të rrezikut.
Një raport i OBSH-së për ushqyerjen, aktivitetin fizik dhe obezitetin në Kosovë thekson nevojën për masa shtesë në parandalimin e mbipeshës dhe obezitetit. Ndër fushat që kërkojnë më shumë vëmendje përmenden reduktimi i konsumit të kripës, rregullimi i yndyrave trans, kufizimi i marketingut të ushqimeve jo të shëndetshme dhe politika më të fuqishme për promovimin e ushqyerjes së shëndetshme.
Shqetësime të ngjashme dalin edhe nga një studim shkencor me 907 pjesëmarrës të rekrutuar në qendrat e mjekësisë familjare në 12 komuna të Kosovës. Mbi 90 për qind e pjesëmarrësve në studim konsumonin sasi të pamjaftueshme të pemëve dhe perimeve sipas kriterit të përdorur nga studiuesit, ndërsa më shumë se gjysma e mostrës rezultoi me obezitet.
Problemi nuk lidhet vetëm me sasinë e ushqimit, por edhe me cilësinë e tij. Konsumi i lartë i kripës, sheqerit, yndyrave të ngopura dhe ushqimeve me dendësi të lartë energjetike, i kombinuar me aktivitetin e pamjaftueshëm fizik, konsiderohet faktor i rëndësishëm në zhvillimin e obezitetit dhe sëmundjeve kronike jo të transmetueshme.
Edhe të dhënat për fëmijët tregojnë probleme me cilësinë dhe shumëllojshmërinë e ushqimit. UNICEF raporton se vetëm 45 për qind e fëmijëve në Kosovë marrin dietën minimale të larmishme sipas të dhënave të MICS-it, ndërsa pabarazitë janë më të theksuara te familjet me gjendje më të rënduar ekonomike.
OBSH vlerëson se Kosova duhet të fuqizojë politikat parandaluese, duke përfshirë edukimin për ushqyerje të shëndetshme, promovimin e pemëve dhe perimeve, reduktimin e kripës, sheqerit dhe yndyrave të dëmshme, si dhe masa për parandalimin e obezitetit që nga fëmijëria.
Të dhënat tregojnë se mënyra e të ushqyerit nuk është vetëm çështje e zgjedhjeve individuale, por edhe problem i shëndetit publik që kërkon politika parandaluese dhe ndërgjegjësim më të madh të popullatës.
